dr Agnieszka Bednarek-Bohdziewicz

• etnologia Kaszub
• antropologia religii i zwrot postsekularny
• antropologia lokomocji/transportu (mobilities)
• strategie kształtowania i kreowania tożsamości kulturowej
• antropologia literatury
• antropologia przestrzeni/geopoetyka
• problematyka dziedzictwa kulturowego

Książki i rozdziały w książkach: 

Książki:

1. Homo capax, capax hominis. Z problematyki antropologicznej w późnej twórczości Adama Mickiewicza, seria wydawnicza Disertationes Laudatissiamae Universitas Gedanensis, Gdańsk 2019, ss. 256.

Rozdziały w książkach:

1. Przemoc działania, pokój bezczynu. O (nie)możliwości reformy religijnej na przykładzie towiańczyków (perspektywa antropologiczna), w: Towianizm. Fenomen i dziedzictwo, red. E. Hoffmann-Piotrowska, K. Samsel, Warszawa 2023, s. 61-78.
2. Gdańszczanki w kościele. Aktywność kobiet we wspólnotach działających przy klasztorze dominikanów w Gdańsku, w: Gdańskie wspólnoty obywatelskie: perspektywa kobieca, red. K. Ciechorska-Kulesza, K. Stachura, Gdańsk 2021. 
3. Morze uczy lądu... Rozważania o kaszubskim Bałtyku, w: Kaszubskie dziedzictwo kulturowe: ochrona – trwanie – rozwój, red. E. Kocój, C. Obracht-Prondzyński, K. Barańska, M. Kuklik, Kraków 2021.
4. Wspólnoty i pęknięcia. Tradycja i dziedzictwo jako pole sporów i porozumień w społecznościach lokalnych, w: Tradycja dla rozwoju? Instytucje – tożsamość – zmiany kulturowe w społecznościach lokalnych na przykładzie Pomorza, red. A. Bachórz, C. Obracht-Prondzyński, Gdańsk 2020.
5. Od dziadków do dziatek i z powrotem. Kaszubska kultura w gminie Linia, w: Kultura – Tradycja – Rozwój. Perspektywy, konteksty, działania, red. K. Ciechorska-Kulesza, Gdańsk 2020.
6. Autoobraz Górali Babiogórskich. Tożsamość regionalna w zwierciadle turystyki kulturowej, w: Góralszczyzna mniej znana. W poszukiwaniu lokalnych tradycji, red. Ł. Sochacki, Kraków 2020.
7. Czarna owca u Czarnych Górali. Licencja na nadpopradzką tożsamość regionalną, w: Góralszczyzna mniej znana. W poszukiwaniu lokalnych tradycji, red. Ł. Sochacki, Kraków 2020.
8. Katolicka eklezja. Kościół przyszłości według Adama Mickiewicza, w: Pytanie o przyszłość chrześcijaństwa na Zachodzie, red. R. Piekarski, J. Melanowska, Poznań 2019.
9. Gość w dom… O postsekularnych intuicjach Adama Mickiewicza, w: Sacrum sekularne? Ponowoczesna ekspresja duchowości, red. D. Kalinowski, Słupsk 2017.
10. Dworzec – wykolejony dom. Próba oikologii z domieszką heterotopologii, w: Przestrzeń – literatura – doświadczenie. Z inspiracji geopoetyki, red. T. Gęsina, Z. Kadłubek, Katowice 2016.
11. Przedstawić Tajemnicę. Ikonosfera i ikonografia kaszubskich kapliczek maryjnych – analiza wybranych przykładów, w: Mała architektura sakralna Kaszub. Perspektywa antropologiczna, red. K. Marciniak, Gdańsk 2016.
12. Człowiek wobec „Boga emigranta”. Mickiewiczowska antropologia po odczarowaniu (w perspektywie postsekularnej), w: Mesjańskie imaginaria Europy (i okolic). Studia komparatystyczne, red. A. Janek, A. Regiewicz, A. Żywiołek, Częstochowa 2015.
13. Czymże jest człowiek…? Eseje teatralne studenckiego Teatru Kontemplującego, w: Teatr w Słupsku. Przedstawienia, red. A. Sobiecka, Słupsk 2014.

Studia i artykuły: 

1. Antropologia lokomocji i transportu – między etno- a technografią, „Etnografia. Praktyki, Teorie, Doświadczenia” 2025, nr 11, s. 15-34. Dostęp online: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/etnografia/article/view/13257

2. Topos: dworzec. Etnografia małych kaszubskich stacji kolejowych, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2025, nr 3 (350), s. 228-237. Dostęp online: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/k/article/view/4463

3. Nowsze oblicza Smãtka czy nieobliczalność Wëkrëkùsa? O (nie)gotowych strategiach tożsamościowych Kaszubek i Kaszubów, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2024, nr 3 (346), s. 210-220. Dostęp online: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/k/article/view/2791

4. Pomorskie/kaszubskie "czarownice". Od ludowych wierzeń do herstorycznych rehabilitacji, "Acta Cassubiana" 2023, tom 25, s. 75-101.

5. Niewdzięczność. Niepamięć. Nieczułość. Przypadek kaszubskich herstorii, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2023, nr 1-2 (340-341), s. 131-142. Dostęp online: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/k/article/view/1620

6. Kaszëbë wòłają..., „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2021, nr 3 (334), s. 220-225.

7. Poza ramy i kadry, czyli literatura jako świadectwo. Wokół przemowy noblowskiej Olgi Tokarczuk „Czuły narrator”, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2021, nr 1-2 (332-333), s. 87-91.

8. Pytając o tożsamość człowieka w perspektywie historii i kultury, współautorstwo ze Zbyszkiem Dymarskim, "Karto-Teka Gdańska" 2021, nr 2 (9), s. 3-8.

9. Mickiewiczowska hermeneutyka „tego, co religijne”. Próba lektury postsekularnej, „Slavia Meridionalis” 2020, nr 20, article no.: 2334, s. 1-20. Dostęp online: https://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.ojs-doi-10_11649_...

10. Bóg – ludzkie igrzysko. Teodramatyka według Teatru Wierszalin, współautorstwo z Januszem Bohdziewiczem, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2020, nr 3 (330), s. 123-132.

11. „Sługa panu zaprzedany...”. Mickiewiczowskie wieszczenie teologii słabego Boga, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2019, nr 3 (326), s. 77-83.

12. Bóg w terenie. Ikonosfera kaszubskich kapliczek, „Karto-Teka Gdańska” 2019, nr 1 (4), s. 60-76.

13. „Homo capax” – podmiot romantyczny po przejściach. Antropologia Adama Mickiewicza, „Ruch Literacki” 2018, z. 6 (351), s. 667-682. Dostęp online: https://journals.pan.pl/dlibra/publication/124777/edition/108865/content...

14. Apofatyczna mistagogia Zdań i uwag – ku poetyckiemu zamilkaniu Adama Mickiewicza, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2018, nr 1-2 (320-321), s. 226-232.

15. Stworzenie jako boża igraszka. Anioł Ślązak, Jakub Böhme i Adam Mickiewicz w kontekście teologii słabego Boga Johna D. Caputo, „Sensus Historiae” 2017, nr 3, s. 117-133.

16. Noc oświecająca, czyli apofatyzm w teologicznych dociekaniach Adama Mickiewicza, „Symbolae Europaeae” 2016, nr 10, s. 155-170.

17. Tożsamość etniczno-regionalna mieszkańców wsi Kasparus i Osiek. Rekonesans etnograficzny, „Rydwan. Roczniki Muzealne” 2016, nr 11, s. 376-394.

18. Mądrość nie jest umiejętność... Mickiewiczowska wizja filozofii prawdziwej, „Universitas Gedanensis” 2015, nr 50, s. 37-55.

19. Religijność a tożsamość kaszubska na przykładzie młodych Kaszubów. Zarys zagadnienia w świetle literatury i wstępnych badań antropologicznych, „Etnografia. Praktyki, teorie, doświadczenia” 2014, nr 1, s. 40-58.

Hasła: 

Hasła w: Kaszubopedia. Słownik kaszubskich symboli, pamięci i tradycji kultury [ https://kaszubopedia.pl ]

• Gwałt (https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/gwalt/)
• Jan Paweł II na Kaszubach (https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/jan-pawel-ii-na-kaszubach/)
• Kaszubska Madonna Jerzego Limona (https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kaszubska-madonna/)
• Kolej, kolejarze (https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/kolej-kolejarze/)
• Bernard Sculteti (https://kaszubopedia.pl/index.php/glossary/sculteti-bernard/)

1. Między czuciem i wiarą a szkiełkiem i okiem, czyli Mickiewiczowskie mediacje (referat), 10-14.12.2025, Zakopane, XV Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne Pomiędzy, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
2. Topos: dworzec. Etnografia małych kaszubskich stacji kolejowych (referat), 12-15.12.2024, Zakopane, XIV Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Okamgnienia. Miejsca, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
3. Autoteliczność kolei i pociągowych podróży na przykładzie Kaszub (referat), 23-24.10.2024, Wrocław, VII interdyscyplinarna konferencja naukowa z serii „A jednak kolej!”: „Podróżni, pasażerowie, turyści. Przewozy osobowe koleją w ujęciu historycznym i współczesnym”, organizator: Centrum Historii Zajezdnia/Ośrodek „Pamięć i Przyszłość”, Instytut Śląski  i Muzeum Historyczne w Lubinie.
4. Para-buch, para-duch. Kolejowe mitopeje i duchologie na przykładzie kaszubskiej linii 229 (referat), 26-27.09.2024, Gdańsk, ogólnopolska konferencja naukowa "Imagineering. Lokomocja w perspektywie antropologicznej", organizator: Instytut Antropologii UG, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Oddział Gdańsk.
5. Kierowniczka naukowa ogólnopolskiej konferencji naukowej "Imagineering. Lokomocja w perspektywie antropologicznej", 26-27.09.2024, Gdańsk, organizator: Instytut Antropologii UG, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Oddział Gdańsk.
6. Nowsze oblicza Smãtka. O (nie)gotowym autoobrazie współczesnych Kaszubek i Kaszubów (referat), 7-10.12.2023, Zakopane, XIII Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Nie jestem przygotowany, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
7. Niewdzięczność. Niepamięć. Nieczułość. Przypadek kaszubskich herstorii (referat), 8-11.12.2022, Zakopane, XII Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Wdzięczność, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
8. „GDAŃSZCZANKI W DZIAŁANIU. Kultura obywatelska kobiet aktywnych w życiu publicznym” - debata badaczy i praktyków (wraz z dr K. Ciechorską-Kuleszą, dr M. Muszel, dr. K. Stachurą, dr. P. Zbierankiem), 24.05.2022 r. Gdańsk, Oliwski Ratusz Kultury: https://www.youtube.com/watch?v=m6MU-uCxmok  
9. Jutro religii, religia jutra. Kilka zdań i uwag (referat), 9-12.12.2021, Zakopane, XI Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Jutro, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
10. Przemoc działania, pokój bezczynu. O pasji reformy religijnej Towiańskiego i Mickiewicza oraz jej (różnych) konsekwencjach (referat), 28-29.09.2021, Warszawa, międzynarodowa konferencja naukowa Towianizm. Fenomen i dziedzictwo, organizator: Zakład Literatury Romantyzmu, Instytut Literatury Polskiej, Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.
11. Poza ramy... (referat), 10-13.12.2020 konferencja on-line, panel z udziałem Olgi Tokarczuk, X Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Ramy Świadectwa, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
12. Ogniska społecznej atywności kobiet - co decyduje o ich żywotności? (referat, z dr K. Ciechorską-Kuleszą), 9.10.2020 Gdańsk, konferencja badaczy i praktyków Gdańszczanki – obywatelki, działaczki, liderki; sesja plenarna: Gdańszczanki AD 2020. Prezentacja wyników badań oraz moderowanie panelu dyskusyjnego Co wyróżnia aktywność kobiet?
13. Wspólnoty i pęknięcia. Tradycja i dziedzictwo jako pole sporów i porozumień w społecznościach lokalnych (referat), 29-30.09.2020 konferencja on-line, Tradycja dla Rozwoju. Konferencja badaczy i praktyków.
14. Kościół jest kobietą... z brodą. Kobiety i Kościół w serialu "Młody papież" (referat), 30.07.-1.08.2020 r., sesja antropologiczna poświęcona serialowi Młody Papież (Young Pope) w reż. Paolo Sorrentino, organizator: Katedra Współczesnych Praktyk Kulturowych Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ.
15. Czas kwarantanny (wideo-esej z dr. J. Bohdziewiczem), XI Festiwal Literatury i Teatru Between.Pomiędzy – Kosmopolis 2020, 11-17.05.2020 Sopot - Gdańsk - Gdynia (forma wirtualna: https://www.between.org.pl/festivals/kosmopolis/between-research/chapter-2).
16. Inaczej archiwum: Nokturny – dyskusja z udziałem prof. P. Próchniaka, dr. J. Bohdziewicza i dr A. Bednarek-Bohdziewicz wokół książki prof. Pawła Próchniaka „Nokturny”, 5-8.12.2019 Zakopane, IX Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Archiwa. Spisane (?) będą czyny i rozmowy, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa”, Wydawnictwo Czarne, Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
17. „Sługa panu zaprzedany…” Mickiewiczowskie wieszczenie teologii słabego Boga (referat); 7-9.12.2018 Zakopane, VIII Zakopiańskie Spotkania Antropologiczne: Słabość, organizator: kwartalnik antropologiczny „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” oraz Fundacja „Zakopiańczycy. W poszukiwaniu tożsamości”.
18. Góra rozczarowań. Kilka refleksji wokół wiersza Jak było Czesława Miłosza (referat); 26-28.10.2018 Lanckorona, konferencja naukowa Księga Gór, IX Bystrzańskie Warsztaty Antropologiczne, organizator: Centrum Nauk o Człowieku.
19. Wieszcz i anateizm. Mickiewiczowska religia od-nowa (referat), 19-20.10.2018 Gdańsk-Leźno, konferencja Chrześcijaństwo w różnych cywilizacjach. Pytania o przyszłość i uniwersalizm chrześcijaństwa w obecnej postaci cywilizacji Zachodu, organizator: Uniwersytet Gdański, Pomorskie Towarzystwo Filozoficzno-Teologiczne oraz Pomorskie Towarzystwo Filozoficzne.
20. Bóg Ojciec (wy)obrażony. Krótka analiza ikonografii patrylogicznej (referat); 14-15.06.2018 Słupsk, konferencja Męskość a sacrum, organizator: Zakład Teorii Literatury i Badań Kulturowych Instytutu Polonistyki Akademii Pomorskiej w Słupsku oraz Katedra Teologii Praktycznej Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Szczecińskiego
21. Do tańca i do różańca. O osobliwościach mariażu popkultury i religijności na muzycznym przykładzie (referat), Hel 3-5.11.2017, konferencja Antropolog na dźwiękowym tropie, VII Bystrzańskie Warsztaty Antropologiczne, organizator: Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ oraz Centrum Nauk o Człowieku.
22. Morze uczy lądu… Rozważania z kaszubskim Bałtykiem w tle (referat), 26-28.05.2017 Lanckorona, konferencja Więcej niż morze. (Może ocean), VI Bystrzańskie Warsztaty Antropologiczne, organizator: Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ oraz Centrum Nauk o Człowieku
23. Stworzenie jako boża igraszka. Anioł Ślązak, Jakub Boehme i Adam Mickiewicz w kontekście teologii słabego Boga Johna D. Caputo (referat), 19.11.2016 Gdańsk, konferencja Doświadczenie sacrum w różnych kulturach i cywilizacjach w kontekście procesów sekularyzacji, organizator: Ośrodek Badań Międzykulturowych, Zakład Metafizyki, Filozofii Religii i Filozofii Współczesnej Uniwersytetu Gdańskiego oraz Polskie Towarzystwo Filozoficzne Oddział Gdański.
24. Gość w dom… O postsekularnych intuicjach Adama Mickiewicza (referat), 21.05.2015 Słupsk, konferencja Sacrum sekularne? Ponowoczesna ekspresja duchowości, organizator: Instytut Polonistyki Akademii Pomorskiej w Słupsku.
25. Człowiek wobec Boga emigranta. Mickiewiczowska antropologia po odczarowaniu (w perspektywie postsekularnej) (referat), 11-12.12.2014, Częstochowa, międzynarodowa konferencja naukowa Mesjańskie imaginaria Europy, organizator: Pracownia Komparatystyki Kulturowej Akademii Jana Długosza, Katedra Literatury Porównawczej Uniwersytetu Śląskiego oraz Polskie Stowarzyszenie Komparatystyki Literackiej.
26. Dworzec – wykolejony dom. Próba oikologii z domieszką heterotopologii (referat), 15-16.04.2014, Zielona Góra, konferencja Pociąg, dworzec, poczekalnia w literaturze i refleksji humanistycznej, organizator: Koło Naukowe Doktorantów Literaturoznawców UZ oraz Studenckie Koło Literaturoznawcze UZ przy Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu Zielonogórskiego.
27. The philosophy of dialogue as a method of inter-standing the Other. Research based on the fieldwork among Moroccan Imazighen (referat z mgr M. Dubasiewicz), 21-22.11.2013, Hiszpania, Kraj Basków, Vitoria-Gasteiz, I International Conference ANTHROPOLOGY IN MOROCCO: DISCOURSES, ENCOUNTERS AND NETWORKS, organizator: University of the Basque Country UPV/EHU.
28. Noc oświecająca, czyli apofatyzm w antropologicznych i teologicznych postulatach twórczości Adama Mickiewicza (referat), 17-18.10.2013, Wrocław, konferencja Noce romantyków. Literatura - kultura - obyczaj, organizator: Zakład Historii Literatury Romantyzmu Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej
29. Śmierć (nie)oswojona? Mickiewicza życiowe zmagania ze śmiercią (referat); 1.-2.03.2012, Warszawa, konferencja  Życie codzienne romantyków, organizator: Koło Naukowe im. Juliusza Słowackiego przy Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza.
30. Mickiewicz jako tłumacz „The Dream” Byrona (referat), 13-14.12.2011 Poznań, konferencja Five o’clock u romantyków polskich, angielskich i amerykańskich, organizator: Koło Naukowe Romantyków Instytutu Filologii Polskiej, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Wykłady:

1. Kaszubskie „czarownice”. Od ludowych wierzeń do herstorycznych rehabilitacji, 9.10.2023, w ramach cyklu wykładów kaszubologicznych organizowanych przez Wydział Filologiczny Uniwersytetu Gdańskiego w 2023 roku pt. „Baby, wiedźmy, czarownice… Odsłona II. Kobieta w języku i kulturze Kaszub i Pomorza”, https://www.youtube.com/watch?v=4FYIg347DXk
2. Kolej warta pieśni. Kulturowy wymiar kolei na przykładzie kaszubskiej linii 229 (wykład), 14.11.2022, Kraków, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze o. Kraków, Muzeum Etnograficzne w Krakowie.
3. "Zdarzenie – dworzec" (antropologiczna analiza przestrzeni), 14.06.2022 r., Gdańsk, Biblioteka Polskiej Akademii Nauk, wykład w ramach cyklu Miasto jako miejsce dla ludzi, organizator: Pomorskie Towarzystwo Filozoficzno-Teologiczne
   https://www.youtube.com/watch?v=oUCqnyBt_a0 
4. Spór o kaszubskiego ducha. Tożsamość, tradycja i religijność w klinczu poszukiwań i wyobrażeń, wykład, posiedzenie naukowe Komisji Etnograficznej, Polska Akademia Umiejętności, Kraków, 25.03.2021.
5. Adam Mickiewicz a postsekularyzm. Rozmowa wokół książki "Homo capax, capax hominis. Z problematyki antropologicznej w późnej twórczości Adama Mickiewicza", dr A. Bednarek-Bohdziewicz, dr M. Puczydłowski, dr M. Urbańska-Bożek, 22.02.2021 r., Pomorskie Towarzystwo Filozoficzno-Teologiczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
6. Romantyczne źródła postsekularyzmu. Filozofia i literatura, 8.12.2020, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie, seminarium specjalizacyjne dla studentów filozofii (SUM) prowadzone przez dr. M. Puczydłowskiego.
7. Gmina Linia w świetle badań etnologicznych – prezentacja wyników badań z projektu „Tradycja dla rozwoju. W poszukiwaniu potencjałów pomorskich kultur regionalnych” oraz moderacja debaty Dbajmy o Linię, 13.12.2019 Linia, Gminny Dom Kultury, Pomorskie Centrum Badań nad Kulturą UG, Nadbałtyckie Centrum Kultury.
8. Bóg w terenie. Ikonosfera kaszubskich kapliczek maryjnych, 18.10.2018 Gdańsk, Biblioteka Polskiej Akademii Nauk, wykład w ramach cyklu Bóg w przestrzeni sztuki, organizator: Pomorskie Towarzystwo Filozoficzno-Teologiczne.
9. Teoria w terenie. Problemy, pytania, refleksje wokół pojęcia „kultury ludowej”, 12.10.2018 Gdańsk, Wydział Nauk Społecznych UG, wykład w ramach projektu „Tradycja dla rozwoju – w poszukiwaniu potencjałów pomorskich kultur regionalnych”.
10. Tożsamość etniczno-regionalna mieszkańców wsi Kasparus i Osiek. Rekonesans etnograficzny, prezentacja wyników badań terenowych, 10.07.2015 Starogard Gdański, V Kongres Kociewski „Współczesna tożsamość Kociewiaków”.